چین تراشه کامپیوتر تجاری میسازد ؟

بازار جهانی پردازنده‌های x86 سال‌هاست که تحت تسلط دو شرکت بزرگ اینتل و AMD اداره می‌شود. نام این دو شرکت‌ در دنیای فناوری هم به خاطر تأثیر گسترده در ابداعات و هم حجم بالای فروش پرآوازه است. به عنوان مثال، تنها در سال ۲۰۲۱ اینتل حدود ۲۰ میلیارد دلار پردازنده به چین صادر کرد، و فروش AMD نیز در همین منطقه حدود ۲٫۳ میلیارد دلار تخمین زده می‌شود. چنین حجم بالای فروش نشان می‌دهد که درآمد اینتل و AMD از بازار چین حتی گاهی بیشتر از درآمد آن‌ها در ایالات‌متحده است.

 

وابستگی قابل توجه بازار چین به فناوری پردازنده‌های خارجی تا آنجایی ادامه داشت که تا سال ۲۰۲۱، تنها حدود ۱۶ درصد از تراشه‌های مورداستفاده، تولید بومی بودند و فقط در حدود نیمی از این محصولات تحت کنترل مستقیم شرکت‌های چینی قرار داشتند.

 

با درگیر شدن چین و ایالات متحده در جنگ تعرفه‌ها و سپس ممنوعیت‌ صدور فناوری‌های جدید به چین، پکن به حمایت از شرکت‌های داخلی برای تولید پردازنده‌های x86 روی آورده است. سیاست‌گذاری‌های علمی و فناورانه‌ی مقامات چینی، تلاش آن‌ها برای نسخه‌برداری بومی از روند پیشرفت ژاپن در دهه ۷۰ میلادی را منعکس می‌کند. بااین‌حال، پرسش همیشگی متخصصان فناوری این است که آیا چین می‌تواند روزی به فناوری بومی x86 دست یابد یا خیر؟

 

اینتل به عنوان توسعه‌دهنده‌ی اولیه، برای سال‌های متمادی صدور مجوزهای طراحی و توسعه‌ی x86 را به شدت کنترل می‌کرد، اما شرایط مختلفی منجر به توزیع مجوزهایی شد که به شرکت‌های خاصی اجازه‌ی تولید پردازنده‌های x86 را داد. با گسترش نفوذ چین در خرید و سرمایه‌گذاری در شرکت‌ها (چه از طرف بخش خصوصی و چه دولتی)، پای این مجوزها به آزمایشگاه‌ها و شرکت‌های فناوری چین باز شد.

 

مسیر چین به سوی دستیابی به فناوری x86 منعکس‌کننده تاریخچه‌ی پیچیده‌ای از مجوزها، سرمایه‌گذاری‌های مشترک و مشارکت‌های استراتژیک با نهادهای آمریکایی و تایوانی است.

 

در حال حاضر، توسعه‌ی پردازنده‌های x86 در چین تحت امتیاز دو شرکت اصلی ژائوشین (Zhaoxin) و هایگون (Hygon) قرار دارد. هر یک از این شرکت‌ها استراتژی و تاریخچه‌ی منحصربه‌فردی دارند. از بین این دو، ژائوشین با تاریخچه‌ی طولانی‌تر و ریشه‌های سرمایه‌گذاری مشترک پایدار از طریق Via Technologies و دولت-شهر شانگهای، جایگاه قوی‌تری در بازار داخلی یافته است.

 

جای تردید نیست که پردازنده‌های ژائوشین هنوز نتوانسته‌اند از نظر عملکرد به سطح محصولات تراشه‌سازهای پیشرو جهانی مانند اینتل و AMD برسند. با این حال، این شرکت گام‌های قابل‌توجهی در پیشرفت فناوری و گسترش خط تولید خود برای بازارهای کامپیوترهای داخلی برداشته است. این پیشرفت‌ها از این جهت اهمیت دارند که ژائوشین بدون داشتن دسترسی به تکنیک‌های پیشرفته‌ی ساخت و تجهیزات نیمه‌رسانای پیشرفته، به سمت کاهش شکاف عملکرد با پردازنده‌های ساخت غرب حرکت می‌کند.

 

در سمت دیگر ماجرا، هایگون تلاش می‌کند تا با تکیه بر فناوری‌های شرکت AMD، اعتماد خریداران را به تولیداتش جلب کند. هایگون قدم‌های مطمئنی در هر دو حوزه‌‌ی پردازنده‌های دسکتاپ و سرور برداشته است، اما همچنان راهی طولانی تا شهرت جهانی در پیش دارد.

 

تفاوت اصلی پردازنده‌ی چینی با اینتل در زیر پوشش حرارتی (بورد اصلی) آن است. تراشه‌های نصب شده در پشت این پردازنده کاملاً با مدل‌های اینتل متفاوتند. اینتل در سری‌های کنونی خود از طراحی تک‌تراشه‌ای (Monolithic) استفاده می‌کند، در حالی که ژائوشین از طراحی چندتراشه‌ای بهره می‌برد. با اینکه می‌توان KX-7000/8 را روی مادربوردهای مخصوص پردازنده‌های اینتل نصب کرد، اما به احتمال زیاد این پردازنده راه‌اندازی نخواهند شد.

شرکت ایسوس مادربردهای خاصی با سوکت LGA 1700 برای پردازنده‌های ژائوشین KX-7000/8 را به فروش می‌رساند. این مادربرد شباهت زیادی به مدل‌های اقتصادی ایسوس دارد و از سیستم VRM ۶+۲ بدون سینی هدایت گرما، یک جایگاه M.2، دو درگاه SATA III، دو جایگاه PCIe x16 4.0 کامل و یک جایگاه PCIe x1 4.0 برخوردار است.

 

در جدول زیر مقایسه‌ای بین پردازنده‌ی KX-7000 با نسل‌های قبلی خود براساس بنچمارک Geekbench 6 به نقل از وبسابت TechPowerUp و به روایت اعداد و ارقام آورده شده است.

در بخش عملکرد تک‌هسته‌ای، پردازنده‌ی KX-7000 امتیاز ۸۲۳ را کسب کرده است، در حالی که پردازنده‌ی KX-U6780A تنها به امتیاز ۳۴۴ اکتفا می‌کند. چنین دستاوردی نشان‌دهنده‌ی ۱۴۰ درصد بهبود در عملکرد تک‌هسته‌ای پردازنده‌ی KX-7000 نسبت به KX-U6780A است. همچنین نسل جدید در مقایسه با پردازنده‌ی KX-6000G، بهبودی ۱۱۶ درصدی را نشان می‌دهد که به‌طور ویژه در کاربردهایی مانند وظایف معمولی و اجرای برنامه‌های سبک، مؤثر خواهد بود.

در بخش عملکرد چند‌هسته‌ای، پردازنده‌ی KX-7000 امتیاز ۳٬۸۱۳ را به دست آورده است که در مقایسه با پردازنده‌ی KX-U6780A با امتیاز ۱٬۸۷۳، بهبودی ۱۰۳ درصدی در عملکرد چند‌هسته‌ای را نشان می‌دهد. این بهبود دو برابری در عملکرد چند‌هسته‌ای توانایی KX-7000 در پردازش بارهای کاری سنگین و چندرشته‌ای را به رخ می‌کشد. در مقایسه با پردازنده‌ی KX-6000G، سری KX-7000 بهبود ۲۸۴ درصدی را ارائه می‌دهد. این پیشرفت بزرگ در توانایی پردازش چندرشته‌ای، از تعداد بیشتر هسته‌ها و بهبود معماری پردازنده حکایت دارد.

 

سیستم کنترل و مانیتورینگ اتاق سرور SRC