

سامانه ها و سنسورهای ایمنی اتاق سرور
در اتاق های سرور به منظور کنترل شرایط محیطی و فیزیکی و همچنین مانیتورینگ و ثبت رخدادهای غیر مترقبه در از سنسورهای متعددی استفاده میشود که اصلی ترین و رایجترین آنها به طور مختصر در این مطلب به آن پرداخته میشود


اتفاقات شایع و خطرناک در اتاق سرور
حوادث و اتفاقانی که مدیران اتاق سرور را به یکباره آچمز میکند کم نیستند اما برخی از آنها بسیار نسبت به بقیه شایع تر و احتمال وقوع آنها بیشتر است این حوادث به شرایط فنی اتاق سرور وابسته است و عملا به موارد ذیل برمیگردد
1)خرابی کولرهای اتاق سرور و افزایش دما
2)سوختن کمپرسورهای کولرها و تبدیل آنها به فن
3)گرفتگی مسیر درین خروجی آب در اسپیلیت ها و پاشش آب به روی رکها و یا ریختن آنها به داخل اتاق
4)بروز آتش سوزی در داخل اتاق سرور
5)افزایش رطوبت داخل اتاق سرور
6)سوختن و یا قطع فیوز کولرهای اتاق سرور
7)قطع برق ورودی و یا یو پی اس ها
8)ورود افراد غیر مجاز به داخل اتاق سرور
9)بروز سوختگی سیمها و یا اتصالی خفیف در داخل رکها
10)نوسانات الکتریکی در شبکه سه فاز و تک فاز
11)نشت آب ناشی از ترکیدگی اواه های آب و فاضلاب
12)افزایش دمای داخل تابلوی برق اصلی یا فرعی
13)لرزش درب رک یا باز شدن آن در ساعات غیر مجاز
14)افزایش گاز هیدروژن داخل بانک باطری
15)عدم ارتباط سیستم کنترل اتاق سرور با فاکتورهای داخلی
16)قطع سیم ارت و باردار شدن رک ها
17)قطع کابل ارت و برقدار شدن بدنه دستگاهها و سرورها و یو پی اس ها
18)بروز اتصالی داخل رک ها و تابلو های برق
موارد فوق همگی حوادثی هستند که مکررا تکرار شده و اتاق های سرور را درگیر موضوعات مختلفی اعم از سوختن استوریج ها و سرورها و ادوات جانبی مانند یو پی اس ها می نماید برای جلوگیری از این موضوع میتوان به سیستم های هوشمند سازی اتاق سرور روی آورد سیستم های مانیتورینگ دما و رطوبت در اتاق سرور با برآورد وضعیت اتاق سرور از نقطه نظرهای مختلف این امکان را بوجود میآورد که در زمان بروز یک اتفاق غیر معمول به سرعت آن را رصد کرده و هشدار آن را به کاربران و مدیران اتاق سروربرساند
در کنار این موضوع قدرت عکس العمل را نیز داشته تا بتواند در شرایط ضروری با استفاده اس سیستم تهویه هوشمند اتاق سرور سبب جایگزینی سیستم تهویه و کاهش ریسک و مخاطرات ناشی از آن اتفاق شوند
بنابر این با اینکه نمیتوان از حوادث غیر مترقیه در اتاق سرور جلوگیری نمود اما میتوان با بکارگیری سیستم کنترل و نظارت بر اتاق سرور صدمات و خسارات ناشی از این اتفاقات را به حداقل رساند یک سیستم قابل قبول برای مانیتورینگ دما و رطوبت در اتاق سرور باید ویژگیهایی داشته باسد که در اینجا میتوانیم آنها را ملاحظه نماییم
باید یاداوری نماییم که هیچ کدام از اتفاقات اتاق سرور که در بالا اشاره شده است قبل از وقوع قابل رصد نیستند بنابر این بهترین عکس العمل بهنگام فهمیدن زمان وقوع آن رخداد دقیقا در زمان حادث شدن آن است که سیستم اتاق سرور هوشمند با bms از عهده این مار بخوبی بر میآید

شکایت از ردیابی کاربران در فایرفاکس
ایسنا: یک گروه فعال در اتریش، از موزیلا به اتهام ردیابی کاربران در مرورگر فایرفاکس بدون دریافت رضایت آنها، شکایت کرد. گروه حقوق دیجیتالی NOYB، مدعی شد موزیلا، قابلیت «اختیار حفظ حریم خصوصی» را فعال کرده که بدون اطلاع کاربران، مرورگر فایرفاکس را به یک ابزار ردیابی کاربران برای وبسایتها تبدیل کرده است.
شکایت از ردیابی کاربران در فایرفاکس
موزیلا از این ویژگی دفاع و اعلام کرد میخواهد به وبسایتها کمک کند بدون جمعآوری دادههای مربوط به افراد خاص، نحوه عملکرد تبلیغاتشان را درک کنند. این بنیاد غیرانتفاعی امیدوار بود با ارائه چیزی که آن را جایگزین غیرتهاجمی برای ردیابی بینسایتی مینامد، جمعآوری اطلاعات شخصی را به میزان قابل توجهی کاهش دهد. گروه NOYB اعلام کرد هرچند این قابلیت ممکن است ردیابی محدودتری داشته باشد، اما همچنان حقوق کاربر را تحت قوانین حریم خصوصی اتحادیه اروپا نقض میکند و فایرفاکس، این ویژگی را به صورت پیشفرض فعال کرده است. فلیکس میکولاش، وکیل حریم خصوصی داده در گروه NOYB اظهار کرد: شرمآور است که سازمانی مانند موزیلا بر این باور است که کاربران آنقدر احمق هستند که نمیتوانند بله یا خیر بگویند. کاربران باید بتوانند انتخاب کنند و این ویژگی باید به صورت پیشفرض غیرفعال باشد. مرورگر کد باز فایرفاکس زمانی به دلیل قابلیتهای حریم خصوصی، مرورگر منتخب کاربران بود، اما اکنون توسط کروم گوگل، سافاری اپل و ایج مایکروسافت عقب زده شده و سهم بازار اندکی دارد. گروه NOYB از موزیلا میخواهد کاربران را از فعالیتهای پردازش اطلاعات مطلع کند و تمامی دادههای پردازش شده میلیونها کاربر خود را حذف کند. بر اساس گزارش رویترز، این گروه در ژوئن علیه گوگل برای ردیابی کاربران در مرورگر کروم شکایت کرد و صدها شکایت علیه شرکتهای فناوری تنظیم کرده که شماری از آنها به صدور جریمههای بزرگ منتهی شده است.
نسل جدید سیستمهای کنترل و مانیتورینگ اتاق سرور
استاندارد سازی اتاق سرور را از کجا شروع کنیم
استاندارد سازی اتاق سرور دارای فاکتورهای زیادی است که میتواند مرحله به مرحله صورت گیرد اما عملا باید همگی اجرا شود این فاکتورها به ویژگیهای ایمنی و امنیتی طبقه بندی میشود که در ادامه بحث به آن پرداخته میشود
ویژگیهای ایمنی اتاق سرور
عبارتند از کنترل فاکتورهایی مانند دما و رطوبت و دود و آتش و رصد تغییرات و کنترل آنها در مقادیر متناسب اتاق سرور تا که سبب بروز اتفاقات و حوادث غیر مترقبه در اتاق سرور میشود مواردی که دارای اهمیت بسیار زیاد در پایش اتاق سرور است بدین شرح طبقه بندی میشود این فاکتورها همگی توسط یک سیستم کنترل و مانیتورینگ اتاق سرور قابل سنجش بوده و میتواند ایمنی در سطح بالایی را به ارمغان آورد
1)پایش وکنترل دما
2)پایش و کنترل رطوبت
3)پایش و کنترل نوسان و قطع برق
4)پایش و کنترل نشت آب
5)پایش و کنترل دود و آتش داخل و بیرون رک
6)پایش و کنترل دمای خروجی اسپیلیتها برای اطمینان از کارکرد آنها
7)پایش و کنترل ولتاژ و جریان خروجی ups به منظور مشخص شدن توان مصرفی
8)پایش وکنترل برق پاور ماژولها برای اطمینان از صحت کارکرد آنها در بازه های طولانی
9)پایش و کنترل خروجی برق ژنراتور در زمان قطع برق شبکه
10)پایش و کنترل دمای محوطه تابلوی برق و المانهای داخل آن به منظور رصد احتمال آتش سوزی
و .................

نمونه دستگاه مانیتورینگ و کنترل اتاق سرور SRC3.1
همگی این فاکتورها با استفاده از یک دستگاه قابل رصد و شناسایی است و آن دستگاه کنترل و مانیتورینگ هوشمند اتاق سرور می نامیم البته با انتخاب یک دستگاه کنترل و مانیتورینگ اتاق سرور این فاکتورها میتوانند همگی رصد شوند اما اینکه آیا دستگاه صحت واقعی کارکرد دارد یا اینکه می توانیم به آن اعتماد کنیم را چگونه بفهمیم در اینجا به شما توضیح داده ایم
الف )سنسورهایی که میتوانیم در اتاق سرور با سیستم هوشمند دما و رطوبت بکار بگیریم عبارتند از
1) سنسور دمای اتاق سرور
2)سنسور رطوبت اتاق سرور
3)سنسور قطع برق اتاق سرور
4)سنسور قطع برق یو پی اس اتاق سرور
5)سنسور دود اتاق سرور
6)سنسور نشت آب اتاق سرور
7)سنسور افزایش و کاهش ولتاژ اتاق سرور
8)سنسور باز شدن درب اتاق سرور
9)سنسور ورود غیر مجاز به اتاق سرور
10)سنسور ضربه به رک اتاق سرور
11)سنسور افزایش دمای رک اتاق سرور
12)سنسور نوسان برق اتاق سرور
13)سنسور افزایش دمای اسپیلیت اتاق سرور
14)سنسور تخلیه باطری یو پی اس اتاق سرور
15)سنسور سوختن کمپرسور اتاق سرور
16)سیستم کنترل و پایش عدم کارکرد صحیح سنسورها
17)سنسور خروج گاز سیستم برودتی اتاق سرور
18)سنسور قطع فیوز کولر اتاق سرور
19)سنسور آتش اتاق سرور
20)سنسور باردار شدن سیم نول اتاق سرور
21)مکانیزم عدم کارکرد صحیح سنسورها در سیستم هوشمند src
22)سنسور گردو غبار اتاق سرور
23)سنسور آنالیز گازهای حاصل از احتراق اتاق سرور
24)سنسور دو فاز شدن شبکه اتاق سرور
25)سنسور قطع برق پاور ماژولها
26)سنسور گرد و غبار
27)سنسور نشت مواد سوختنی داخل اتاق سرور
28)سنسور نشت گاز شهری داخل اتاق سرور
29)سنسور نشت و افزایش هیدروژن داخل اتاق یو پی اس
30)سنسور ورود غیر مجاز به اتاق یو پی اس
31)سنسور قطع برق سیستم کنترل هوشمند اتاق سرور
32)سنسور افزایش جریان نول
33)سنسور قطع ارت یا ارت فالت
34)سنسور کاهش جریان مصرفی اتاق سرور
35)سنسور افزایش جریان مصرفی اتاق سرور

نمونه دستگاه کنترل و مانیتورینگ اتاق سرور Wallmount
این سنسورها با توجه به عملکرد متفاوتی که دارند هر کدام در جایگاه ویژه ای قرار میگیرند و حفاظت خاصی را در اتاق سرور به ارمغان میآورند که توسط مدیران اتاق سرور سلیقه ای و یا مشاوران آنها انتخاب میشوند البته در این مسیرانتخابسنسورهای اتاق سرور بهترگزینه آن است از مشاوران ما جهت دریافت راهنمایی لازم کمک گرفته شود تا با انتخاب فنی تر مواردی که به ایمنی بیشتر منجر میشود را انجام دهند
یک سیستم کنترل دما برای اتاق سرور میتواند پیچیده گیهای در ساخت و معماری داشته باشد اما آنچه که از همه موارد مهمتر است سخت افزاری است که یک سیستم اتاق سرور میتواند برای مانیتورینگ دما و رطوبت از آن استفاده کند اگر این سخت افزار با گرید صنعتی باشد میتواند زمینه ساز اعتماد به سیستم باشد اما اگر سخت افزار بکار گرفته شده به دلیل رقابتی بودن قیمت از مدل های موجود در بازارهای چینی استفاده شود میتوان گفت که بودن یا نبودن تجهیز هوشمند سازی اتاق سرور تفاوتی تخواهد داشت باید گفت که الزامات سیستم کنترل و مانیتورینگ اتاق سرور توسط IEEE تدوین شده که میتواند برای انتخاب درست سیستم راهگشا باشد
ب)حوادث قابل پیش گیری توسط سیستم اعلام و اطفای حریق
همانطور که از اسم تیتر مشخص است این دستگاه قادر به رصد اعلام کلیه خطرات ناشی از آتش سوزی و حریق در اتاق سرور و اتاق یو پی اس و اتاق برق است و عملیات اطفاء آنها به صورت اتوماتیک بدون دخالت انسان صورت میگیرد عملیات اطفائ حریق میتواند با مواد خاموش کننده مختلف انجام شود مانند آب (در مراکز اداری) –کف ضد حریق (در موتورخانه های دارای مواد نفتی ) –دی اکسید کربن در اتاق های تجهیزات و انبارهای مواد دپو شده وگاز fm200 برای اتاق های سرور و اتاق یو پی اس
گاز fm200 از این جهت در اتاق سرور و یو پی اس استفاده میشود که عملا هیچ عامل خاموش کننده دیگری در آنجا استفاده نمیشود دلیل آن را میتوان اینگونه بیان کرد .
1)گاز FM200 سرعت اطفای بالایی نسبت به روش های دیگر دارد برای مثال این گاز سرعتی معادل 9 برابر سرعت گاز دی اکسید کربن در عملیات اطفا خواهد داشت و به همین دلیل میتواند با سرعت عمل بالا از ایجاد خسارت جلوگیری نماید .
2)گاز FM200 بر خلاف کف های خاموش کننده آتش از خودش اثر باقی نمیگذارد و بعد از عملیات اطفا اتاق سرور بدون هیچ فرایند تمیز کاری قابل استفاده مجدد میباشد .
3)گاز FM200 هیچ گونه خاصیت رسانایی ندارد و در نتیجه در اتاق سرور و اتاق برق که همه المانها با انرژی الکتریکی کار میکنند پس از اطفا مثل روش اسپرینکلر فضا را خیس نمیکند و در نتیجه هیچ خسارتی به سرورها و روتر ها و مودم ها وارد نمیشود .
ج)افزایش ایمنی با درب ضد حریق
درب های ضد حریق به صورت دو طرفه هم از انتقال آتش داخل اتاق سرور به بیرون جلوگیری میکنند و هم در زمان آتش سوزی بیرونی از انتقال آن به داخل جلوگیری میکنند
این دربها در مدل های مختلفی ساخته میشوند و جداره روی و پشت آن از مواد نسوز پوشیده شده است این دربها در مدل های خاصی ضد سرقت نیز هستند یعنی هر دو ویژگی ضد حریق بودن و ضد سرقت بودن را توامان دارند
روی این دربها میتوان دستگیره الکترونیکی تعبیه کرد تا فقط توسط پرسنل شناسایی شده در سازمان قابل تردد باشد البته در برخی سازمانها کار را از این هم محکمتر میکنند و از سیستم اکسس برای درب استفاده میکنند ویژگی بارز اکسس کنترل نسبت به قفل الکترونیکی ثبت تردد افرادی است که وارد اتاق سرور میشوند و این دیتا هر زمان قابل دسترس و قابل رهگیری است
د)افزایش ایمنی با دیوارهای ضد حریق
پوشش روی دیواریهای ضد حریق مانند دربهای ضد حریق از انتقال آتش به سرعت به طرفین دیوار جلوگیری میکند و سدی است برای انتقال آتش این دیوارها همان دیوارهای معمولی هستند که از رنگ های نسوز برای لایه بیرونی آنها استفاده میشود این رنگ ها سبب عدم انتقال سریع دما به بطن دیوارها شده و تا مدت مشخصی میتواند دیوار را در مقابل آتش سوزی ایمن سازی نماید این موضوع سبب عدم تخریب دیوار در مدت زمان کوتاه میشود رنگ ضد حریق اتاق سرور آکزونوبل یکی از مدلهای متداول است که میتواند تا 2 ساعت در برابر حریق مقاومت کند و از ترکیبات سرامیک استفاده میکند مدل دیگری از این رنگها سلولوزی هستند
ه)افزایش ایمنی با بکارگیری تابلوهای برق استاندارد
عموما در زمان ساخت اتاق های سرور تابلوی برق مناسب ظرفیت اتاق محاسبه و کارگذاشته میشود فارغ از اینکه آیا آن تابلو واقعا مشخصات و ویژگیهای فنی قابل قبولی دارد که متاسفانه در بسیاری از موارد ندارد و فرض را بر این میگذاریم که دارد اما در طول زمان بکار گیری اتاق سرور تعداد سرور ها و یو پی اس ها –مودم ها – سویچ ها زیاد شده و این بار اضافی به تابلوی برق وارد مینماید با فرض اول که تابلو استاندارد در زمان طراحی اولیه بوده در حال حاضر با این بار غیر استاندارد بوده و خارج از ظرفیت اسمی اتاق سرور از آن بار کشیده میشود که این موضوع بسیار خطرناک است .
موضوع دوم در خصوص آن است که بسیار اتفاق میافتد که متاسفانه اتاق سرور از ابتدا در محل استانداردی تجهیز نشده و یا تابلوی استانداری برای آن قرار نگرفته که این موضوع مشکل و مخاطرات اتاق سرور را دوچندان مینماید
برای حل شدن هر دو موضوع فوق میتوان به این موارد اشاره کرد که
در زمان نصب تجهیزات برقی و تابلوهای برق همیشه ظرفیت تابلوی برق را بین 50 تا 70 درصد بالاتر از مقدار توان مصرفی فعلی ببینیم
دوم اینکه از تجهیزاتی در تابلو استفاده کنیم که دارای حداقل های کافی برای اجرا هستند یعنی اینکه از محصولات با کیفیت قابل قبول اسفاده کنیم
سوم برندهای دست اول اروپایی مانند زیمنس و ABB, اشنایدر را استفاده نکنیم چرا که تجهیزات این برندها اغلب کپی شده و اصل بودن آنها غیر قابل تظمین است این موضوع سبب میشود علاوه بر هزینه کرد بیشتر ریسک رخداد های احتمالی در داخل تابلوی برق را بشدت افزایش دهیم
و)افزایش ایمنی اتاق سرور با بکارگیری کف کاذب استاندارد
با توجه به استاندارد های موجود در دنیا پوشش کف باید آنتی استاتیک باشد تا از ایجاد الکتریسیته ساکن برای افرادی که آنجا تردد میکنند جلوگیری شود این موضوع سبب میشود تا در صورت تردد داخل اتاق و تماس با بدنه فلزی رک ها و سرورها این تجهیزات ایمن باقی بمانند در حال حاضر بسیاری از استاندارها بر این موضوع تاکید دارد که وجود سیستم ارت به تنهایی نمیتواند جلوی شوکهای الکتریکی ناشی از ولتاژ بالای لحظه ای را خنثی کند پس وجود یک راه حل فیزیکی در بستر اتاق سرور برای عدم ایجاد ولتاژ بالا در افراد و پرسنل ضروری است
ز)افزایش ایمنی اتاق سرور با سیستم ارت مهندسی و قابل قبول
در ساختمان سازی جدیدا با فشار شهرداری روی پیمانکاران سیستم ارت به ساختمانها اضافه شده اما آیا در ساختمانهای قدیمی این سیستم وجود دارد البته که نه
در این شرایط تعبیه یک سیستم ارت کاملا مجزا برای اتاق سرور بسیار ضروری است اما وجود چاه ارت برای همه ساختمانها ممکن نیست بنابر این باید راه حل جایگزینی برای ایمنی بیشتر در شرایط این چنین پیدا کنیم که البته هیچ جایگزینی ندارد و متاسفانه برخی از کاربران به سیستمی بنام ارت الکترونیکی بعنوان راه جایگزین نگاه میکنند که متاسفانه هیچ پایه و مبنای علمی ندارد و تنها میتوان به پایش سیستم ها الکتریکی و مقایسه آنها با هم در یک دستگاه DCIM به نتایجی برای انتقال برق به بدنه دریافت
ح)افزایش ایمنی اتاق سرور با بکارگیری لدر و سینی ها انتقال کابل
سینی و لدر استاندارد ترین تجهیزات انتقال کابل های اتاق سرور هستند که میتوانند در زمان بروز مشکلات اتاق سرور نیز به سرعت به آنها دست یافت ویژگی لدر و سینی آن است که کابل ها را از زیر دست و پا جمع کرده و آنها را بصورت کاملا ایمن در مسیر ها قرار میدهد این تجهیزات سبب فرم کاری کابلهای برق و شبکه میشود و میتواند همه کابلها را در خود جای دهد این موضوع از بروز مشکلات آتی جلوگیری مینماید لدرهای اتاق سرور واقعا فرم نردبانی دارند و از نظر فیزیکی چشم نوازتر از سینی های انتقال کابل برق هستند اما قیمت تمام شده بالاتر و مقاومت آنها در برابر تنش های مکانیکی کوچکتر است
ویژگیهای امنیتی اتاق سرور
1)افزایش امنیت اتاق سرور با استفاده از درب ضد سرقت
این دربها در مدلهای مختلفی طراحی میشوند و مدل ضد حریق و ضد سرقت آنها بصورت یکپارچه نیز تولید میشود که موضوع اولیه کارکرد ایمنی را نیز پوشش دهد این دربها با بکار گیری تسمه هایی در داخل درب از باز شدن آنها به واسطه باز شدن قفل اصلی جلوگیری میکنند متاسفانه به تازگی دیده شده که تعدادی از کارفرمایان و برخی از پیمانکاران به جای استفاده از درب های ضد سرقت از درب های فرار استفاده مینمایند این درب ها با اینکه فلزی هستند و مقاومت بالایی در برابر سرقت دارند اصلا برای اتاق سرور مناسب نیستند
2)افزایش امنیت اتاق سرور با استفاده از اکسس کنترل اتاق سرور با قفل برقی برای کنترل تردد
با نصب اکسس کنترل اتاق سرور میتوان تردد های اتاق سرور را به سادگی رصد کرد و اجازه تردد به اشخاص غیر مجاز را از آنها سلب نمود این اکسس ها با اتصال به قفل برقی روی درب و شستی و تایمرخروج سبب میشوند تا فقط پرسنل مجاز از درب تردد داشته باشند و حتی در زمان خروج از اتاق نیز سیستم ایمنی اتاق سرور مسلح شود اکسس کنترل های مدل های مختلفی دارند که مدل کارتی -کی بردی –اثر انگشت –تشخیص چهره –اثر کف دست از مدل های متداول آن است و برخی از مدلها چند ویژگی کاری را با هم تلفیق کرده اند مثلا کارت و اثر انگشت
نکته مهم در انتخاب اکسس رابط کاربری آن و همچنین قابلیتهای نرم افزاری است اما مهمترین ویژگی اکسس ها برای آنکه بعد از نصب سیستم را دچار اختلال در ورود پرسنل نکنند سخت افزار قابل اعتماد است که به سادگی خراب نشده و نیاز به رسیدگی نداشنه باشد
3)افزایش امنیت اتاق سرور با استفاده ازدوربین مدار بسته اتاق سرور
دوربین های ثبت وقایع با همپوشانی یکدیگر میتوانند همه تردد های مشکوک به اتاق را رصد کرده و به ایمنی هر چه بیشتر اتاق سرور کمک کنند هر چند داخل سازمانها و شرکتها تردد بسیار حفاظت شده است اما حتی در بین پرسنل نیز برخی از اوقات اتفاقاتی رخ میدهد که میتواند تبعات آن روی مدیریت اتاق سرور تاثیر بگذارد برخی از دوربینها دارای نرم افزارهای عکس برداری اتوماتیک و ارسال هشدار بصورت ایمیل هستند این موضوع روی اپلیکیشن دوربین ها ساده نیز بکار گرفته شده است

نگهداری سرور با چک لیست حیاتی
فروش سرور اغلب با ارائه خدماتی مانند پشتیبانی نیز همراه است اما بهتر است سرویسهای دورهای و چک لیست نگهداری سرور را در برنامه داشته باشید. نگهداری و مانیتورینگ ساده سرور میتواند از بسیاری از خرابیهای سرور و منتهی شدن به فاجعه جلوگیری کند. مثلا اگر RAID سرور خراب است یا بکاپ گرفتن برای مدتی متوقف شده یا ظرفیت هاردها کاملا پر شده باشند، احتمالا باید منتظر خرابی و Fail شدن سرورتان باشید.
اگر از سرویسهای مدیریتی استفاده میکنید که نباید نگران این موارد نباشید اما اگر به صورت شخصی سرورتان را مدیریت میکنید، باید به چک لیست نگهداری سرور کاملا پایبند باشید تا خطرهای احتمالی سرورتان را تهدید نکنند. متخصصین با تجربه فالنیک نیز با ارائه خدمت جنرال سرویس دوره ای سرور در کنار شما هستند تا همواره شاهد عملکرد بینقص سرورتان باشید.
چک لیست نگهداری سرور ؛ 16 فاکتور کلیدی
در چک لیست نگهداری سرور که در ادامه میخوانید 13 نکته بیان شده که باعث میشود درک بهتری از آنچه برای نگهداری روتین سرور لازم است، پیدا کنید. نگهداری مداوم سرور باعث به حداقل رسیدن مشکلات آن میشود. بسیاری از این مشکلات قابل پیش بینی و پیشگیری است.
1. داشتن استراتژی بکاپ گیری
داشتن استراتژی خوب در بکاپ گیری نکته مهمی است که باید به آن توجه کنید. هر روز یا هر هفته زمانی را برای بکاپگیری اختصاص دهید. بهتر است بکاپ داشته باشید و به آنها احتیاج نداشته باشید تا اینکه به بکاپ نیاز داشته باشید اما بکاپی وجود نداشته باشد!
بررسی کنید آیا بکاپگیری به درستی کار میکند؟ قبل از اعمال هر تغییری در سیستم مطمئن شوید که بکاپگیری از اطلاعات بهدرستی انجام شده باشد؛ حتی میتوانید چند تست ریکاوری هم انجام دهید.
نکته مهم دیگر که اهمیتی کمتر از بکاپگیری ندارد، محل نگهداری بکاپ هاست که باید استانداردهای مربوط به آن را رعایت کنید.
خواندن مطلب “بهترین روش های بک آپ گیری از سرور و شبکه” را توصیه میکنیم.
اصولا Raid در سرورها پیاده سازی و اجرا میشود که طی آن چندین هارد به صورت یک هارد دیده میشوند. برخی انواع RAIDها برای افزایش کارایی و برخی برای افزونگی هستند. اگر از ابزار مدیریتی Raid استفاده کنید، میتوانید به سادگی از احتمال خرابی هارد درایو مطلع شوید در نتیجه فرصت کافی برای جایگزینی و ریبیلد کردن رید را دارید و در نهایت زمان Downtime کمتر میشود.
ممکن است سالانه تنها یک درصد خرابی رید رخ دهد. این عدد اگرچه به ظاهر کوچک به نظر میرسد، اما خرابی کامل سرور و down بودن چندین ساعته سیستم را در پی دارد.
2. بررسی مصرف هارد
به صورت دورهای میزان مصرف هارد درایوهای سرور را بررسی کنید. سرورها لاگهای زیاد، ایمیلهای قدیمی و پکهای نرم افزاری منقضی دارند. از سیستم خود به عنوان سیستم آرشیو استفاده نکنید و لاگ ها و ایمیل ها و نسخه های نرم افزاری که دیگر استفاده نمیکنید را پاک کنید. دیتای کمتر، ریکاوری را هم سریعتر میکند.
اگر نگهداری لاگهای قدیمی برایتان مهم است آنها را روی استوریج اکسترنال ذخیره و آرشیو کنید. ایمیلهای قدیمی را پاک یا آرشیو کنید. در برخی برنامهها پس از آپدیت، فایلهای قدیمی پاک نمیشود و باید از برنامههای Package Manager که دارای پروتکلهای Cleanup هستند، استفاده کنید. استفاده از برنامههای مدیریت فایلهای قدیمی نرم افزاری هم کمک کننده است.
هارد درایوها نه تنها برای ذخیره سازی استفاده میشوند بلکه از آنها به صورت Swap File هم استفاده میکنیم که همانند حافظه فیزیکی کار میکند، یعنی در صورت پر شدن رم از این قسمت از هارد استفاده میشود. اگر مصرف هارد به بیش از 90 درصد برسد، با Swap File تداخل پیدا میکند و کارایی به شدت کاهش مییابد.
همچنین در صورت استفاده بیش از 90 درصد از ظرفیت هارد باید مصرف را کم کنید یا فضای ذخیره سازی را افزایش دهید. اگر مصرف پارتیشن به 100 درصد برسد، سرور دیگر پاسخ نمیدهد، جداول دیتابیس خراب میشود و دیتا از دست خواهد رفت.
3. بررسی مصرف منابع سرور
علاوه بر بررسی مصرف هارد باید میزان مصرف دیگر منابع سرور را نیز بررسی کنید. مصرف حافظه و پردازنده نشانگر این است که سرور تا چه حد سنگین کار میکند. اگر مصرف سی پی یو و رم مرتبا به صد درصد میرسد، نشانگر Overtax شدن سرور است، یعنی بار روی آن بیش از حد مجاز است. برای رفع این مشکل باید بار را از سخت افزار سروتان با آپگرید کردن سرور یا اضاف کردن سرور جدید بردارید. خواندن مقاله “۶ دلیل برای جایگزینی سرور قدیمی با سرور جدید؛ پادکست” را از دست ندهید.
4. آپدیت برنامه ها و نرم افزارها
رعایت این نکته به خصوص برای برنامههای مبتنی بر وب مانند برنامه محبوب وردپرس مهم است. طبیعی است که بسته به نوع پیکربندی سرورتان از نرم افزارهای مختلفی استفاده کنید. برخی سیستمها دارای Package Manager هستند و به صورت خودکار نرم افزار را آپدیت میکنند اما آنهایی که این کار را نمیکنند باید بررسی شوند و زمانبندی بررسی آپدیتهای جدید را برای آنها در نظر گرفت.
توجه داشته باشید که برخی سیستم عاملها مانند پایتون 2 برای CentOS7 به نسخههای قدیمی برنامه نیاز دارند. در چنین مواردی باید مراقب باشید که چنین برنامههایی را در شبکه استفاده نکنید.
5. بررسی ابزارهای مدیریت از راه دور
ابزارهای مدیریت ریموت شامل ریموت کنسول، ریموت ریبوت و Rescue Mode است که سه ابزار اصلی برای مدیریت از راه دور سرور هستند. وجود این ابزارها هنگامی که قصد اجرای سرور مجازی مبتنی بر کلود را دارید یا سرورتان را از راه دور مدیریت میکنید، ضروری است و باید به صورت دورهای درست کار کردن آنها را بررسی کنید.
ریبوت کردن میتواند بسیاری مشکلات را حل کند، ریموت کنسول امکان لاگین کردن به سرور بدون حضور فیزیکی را فراهم میکند. Rescue Mode راهکار Redhat است و اغلب سیستم عاملهای سروری دارای حالت مدیریتی یا Safe هستند که با آن به صورت ریموت تعمیرات را انجام میدهند.
6. بررسی مصرف شبکه
مانند بررسی مصرف رم و CPU باید مصرف و ظرفیت شبکه را نیز بررسی کنید. اگر سرور به سمت حداکثر ظرفیت سخت افزاری شبکه پیش میرود، باید آن را آپدیت کنید. استفاده از ابزارهای مانیتورینگ شبکه هم توصیه میشود. این ابزارها ترافیک شبکه را برای استفاده غیرمعمول و دارای مشکل بررسی میکنند.
مانیتورینگ الگوهای ترافیک میتواند ترافیک وب را بهینه کند، مثلا ممکن است منابعی که مکررا استفاده میشوند را به سرور سریعتری منتقل کنید. بررسی رفتار غیر عادی برای تشخیص رخنهها و اتکها مفید است و مدیریت آنها را راحتتر میکند.
7. آپدیت سیستم عامل
آپدیت سیستم عامل به دلیل آنکه آپدیت پچ ها و آپدیت ها میتواند مشکلات امنیتی زیادی را رفع کند و کارایی را افزایش دهد، پروسه مهمی است. هکرها اغلب پچهای سیستم عاملی ارزیابی میکنند و به ضعیفها حمله میکنند، قبل آنکه بتوانید پچ جدید را نصب کنید. پس زمانهای خاصی را برای آپدیت سیستم عامل در نظر بگیرید.
8. تمیز کردن سخت افزارهای سرور
باید به صورت دورهای سخت افزار سرور را تمیز کنید. این کار از خرابی سخت افزار پیشگیری و گردوغبار را از سخت افزار و فنها دور میکند. گردوغبار در بالا رفتن دمای سرور تاثیر دارد و گرما دشمن کارایی سرور است. در این زمینه فالنیک سرویس جنرال سرویس را به شما ارائه میدهد. برای استفاده از آن روی لینک “خدمات جنرال سرویس در فالنیک” بزنید.
9. بررسی خطاهای سخت افزاری
سیستم عاملهای مدرن سروری دارای لاگهای خطاهای سخت افزاری هستند. ارور سخت افزاری میتواند شامل خطای SMART، خرابی هارد (مانند خطای خواندن)، خطای درایور و خطای حافظه باشد. مطلب “SMART در هارددیسک چیست؛ خطای اسمارت و رفع آن” را حتما بخوانید. بررسی لاگهای خطا باعث پیدا کردن مشکل و رفع آن، قبل از خرابی سیستم میشوند.
10. بررسی لاگ های سروری
لاگهای نگهداری سرور، دسترسی و خطا را بررسی میکند. این لاگها ممکن است زیاد و گسترده باشند اما با ابزارها و رویهها میتوانید آنها را به آسانی مدیریت کنید.
بررسی مرتب لاگها شما را با عملکرد سرورتان مانوس میکند. لاگ میتواند مشکل سخت افزاری را به شما نشان دهد و در نتیجه قبل از خرابی آن را رفع میکنید. لاگهای دسترسی میزان استفاده غیرمجاز یا دسترسی غیرمجاز کاربران را نیز نشان میدهد.
11. بررسی امنیت پسورد
مرتبا باید امنیت پسورد را بررسی کنید. اگر از سیستم مدیریتی پسورد استفاده نمیکنید، همین حالا این کار را انجام دهید. باید سیستمی برای اتوماتیک کردن تغییر پسورد داشته باشید اگر ندارید باید از کاربران بخواهید، تغییر پسورد را دستی انجام دهند.
12. ارزیابی اکانت کاربران
به صورت دورهای لیست اکانت کاربران را بررسی کنید. همچنین Permissionهای اکانت را بررسی کنید تا از درستی اختصاص آن به هر کاربر مطمئن شوید. هنگام این بررسی ممکن است لازم باشد دیتا و اطلاعات کاربر و اکانت را هم بررسی کنید. همچنین باید امکان پاک کردن اطلاعات کاربر قبلی به صورت دستی وجود داشته باشد.
13. بررسی امنیت کلی سرور
سیاستهای امنیتی سرورتان را ارزیابی کنید تا مطمئن شوید در حال اجرا هستند. از ابزار امنیت شبکه برای تست شبکه از بیرون استفاده کنید. این کار باعث میشود جاهایی که از چشم شما دور مانده را تشخیص دهید و قبل از وقوع رخنه، آنها را بیابید. این بررسیها را ماهانه یا فصلی انجام دهید.
14)بررسی عملکرد دستگاه های خنک کننده اتاق سرور یا اسپیلیت ها
عملکرد اسپیلیت با سیستم هوشمند اتاق سرور به سادگی ممکن است و باید بطور هفتگی عملکرد آنها به صورت گراف مورد بررسی قرار گیرد تا در صورت بروز مشکلاتی که در زمان عدم حضور ایجاد شده و خود به خود برطرف شده اند اطلاعات داشته باشیم
15)بررسی عملکرد سنسورهای دود اتاق سرور یا سیستم اعلان حریق
بروز حریق در اتاق های سرور اصلا خبر نمیکند اما بررسی صحت عملکرد سنسورها میتواند این اطمینان را ایجاد کند که در صورت بروز مشکل سیستم اعلان حریق و سنسور دود این حادثه را گزارش میکنند بنابر این مانور سیستم اعلان حریق مهم است
16)بررسی عملکرد بقیه سنسورهای هوشمند اتاق سرور
سنسورهای دیگری مانند نشت آب و قطع برق و ورود غیر مجاز و .... در سیستم هومشند اتاق سرور با توجه به نیاز کاربرد تعریف شده اند که بررسی عملکرد درست آنها به راحتی با یک تست ساده در محل اتاق سرور صورت میپذیرد این بررسی باید هفتگی انجام پذیرد تا درستی کارکرد سنسورها نیز مشخص گردد
چرا سرویس دوره ای سرور مهم است؟
خرابی سرور علاوه بر تحمیل هزینههای بسیار زیاد، باعث توقف کار شما میشود، بنابراین بهتر است با انجام اقدامات پیشگیرانه از وقوع خرابی سرور جلوگیری کنید. برای جلوگیری از این تجربه ناخوشایند باید عواملی که سروتان را تهدید میکند، بشناسید؛ در ادامه این عوامل را بیان میکنیم:
گردوغبار: گردوغبار باعث افزایش دمای سرور و ایجاد خسارت جبران ناپذیر به شبکه میشود.
تغییر دمای استاندارد سرور: هر عاملی که باعث تغییر دمای سرور شود، روی کارایی و عملکرد سرور تاثیر میگذارد. افزایش دما باعث کاهش عمر مفید، خرابی قطعات دستگاه، افزایش مصرف برق، افزایش down time و افزایش هزینه تعمیر و نگهداری سرور میشود.
استفاده از مواد پاک کننده غیر استاندارد: استفاده از مواد پاک کننده معمولی برای تمیز کردن سرور نیز باعث ایجاد پوسیدگی، زنگ زدگی، داغ شدن و … میشود.
شرکت پیشران صنعت ویرا با اساس نامه اتوماسیون صنعتی و کنترل ابزار دقیق و ساخت تابلوهای برق فشار قوی و ضعیف از سال 92 تاسیس گشت و ازهمان ابتدا در حوزه کاربرد ابزار دقیق در bms و سپس تولید و ساخت آنها قدم نهاد و در ادامه مسیر توانست با اتکا به تجربیات چندین ساله و استخدام نیروهای متخصص برق عملا جزو شرکتهایی باشد که محصولات قابل اتکایی با عناوین مانیتورینگ شرایط محیطی اتاق سرور -کنترلرهای دمای دیتا سنتر -دیتالاگرهای سردخانه و انبار -هشدار دهنده های دمای یخچال و فریزر و شمارشگرهای نمایشگاهی و فروشگاهی و تابلوهای برق متنوع با کاربردهای مختلف روانه بازار نماید در حال حاضر سیستمهای کنترل دما و رطوبت اتاق سرور این شرکت تنها سیستم مبتنی بر سخت افزار صنعتی plc-hmi در ایران است.